Kamufle ile Söyleşi

“Hip-hop kültürü hiçbir zaman ana akım olmadı!”

Soran: Elif Şeyda Doğan

Kamufle, yirmi yılı aşkın süredir rap’i kişisel hikâyelerle, toplumsal meselelerle ve hip-hop kültürünün kolektif hafızasıyla yan yana kuruyor. MC’liğin yanında prodüktörlüğü de üretiminin merkezinde tutan müzisyen, farklı dönemlerinde funk’tan arabeske uzanan referansları, sample kültürünü ve canlı enstrümanları kendi anlatı dili içinde bir araya getirdi. Federal’le başlayan yolculuğundan bugünün daha bireysel üretim ortamına uzanan Kamufle’yle hip-hop kültürünü, hırsla ve görünürlükle kurduğu ilişkiyi, yorulmayı, tamamlanma meselesini ve sıradaki işlerini konuştuk.

“Samimi hikâyeler anlatan MC’ler sayesinde bugünlere geldim.”

Czz’yle konuştuğun için teşekkürler. Nasılsın bu aralar? Hayatın için şimdi de “arabesk” diyebilir misin?

Bu aralar sinir bozucu. Saçma bir diz sakatlığı ile mücadele veriyorum o bakımdan uzun zamandır evde vakit geçiriyorum, şiştim. Ben teşekkür ederim. Hayat her zaman arabesk!

2003’te Federal’le başlayan çocuğu bugün karşına oturtsak, senden etkilenir miydi?

Mutlaka etkilenirdi. O zamanlar iyi rap yapan ve samimi hikayeler anlatan MC’ler sayesinde bu günlere geldim, ki hâlâ aynen devam.

Bir dönem “20 milyon click benim için değer ölçüsü değil” diyorsun. Sonra “gereksiz hırslarımdan arınıyorum” diyorsun. Hiç “Ben daha büyük olmalıydım” dediğin oluyor mu?

Hiçbir zaman daha büyük olmalıyım gibi bir hırsa bürünmedim. Tek istediğim şey insanlarla ortak sorunlarımızın olduğu bir havuzda bulunmaktı, ki bunu başardığıma inanıyorum. Oradaki gereksiz hırslardan kastım, tamamen sinir harbi ve çocukluk travmaları ile alakalı detaylar. Hırslanıp daha büyük daha ünlü olmak ile alakalı değil.

“Kamufle edilen duygu: Utangaçlığım ve çekingenliğim.”

Beklentim Yok, Derdin Ne Benimle, Bi Lanet Var Üstümde, Gezinmeyin Etrafımda… Son dönem şarkı isimlerine uzaktan bakınca biraz “beni rahat bırakın” diyen bir adam var. Yoruldun mu?

Tam anlamıyla öyle, aynen, yoruldum.

LEBLEBİ Beat Tape’te 23 parça var ve büyük bölümü iki dakika civarında. isimlerinden sound’una kadar eski Türkiye’den, Anadolu’dan ve popüler kültürden beslenen bir tarafı var. Bu dünya nereden çıktı, biraz anlatır mısın?

Pandemi zamanı yaptığım beat’ler kıyıda köşede kalmıştı. Onları derleyip toparlayınca Leblebi beat tape olarak yayınladım.

Tamamlanmaya çalışıp gerçekten tamamlanırsan şarkı yazacak, üretecek bir şey kalmamasından korkar mısın?

İnsan mezara girince tamamlanır. Son nefesi verene kadar hiçbir canlı ya da fikir tam olarak tamamlanamaz.

Bugün sıfır dinleyicin olsaydı yine şu an yaptığın müziği mi yapardın?

Hikâye zaten öyle başladı. Uzun yıllar sıfır dinleyici olarak kariyerimi inşa ettim, yine öyle devam eder. Ben müzik yapmayı seviyorum, kitle ile alakalı bir durum yok. Onlar da dinleyince kaynatıyoruz işte.

Kamufle ismi zaman içinde gerçekten bir kamuflaja dönüştü mü? Seni sakladığı ya da koruduğu oldu mu?

Tam tersine açığa çıkartıyor. Kamufle edilen duygu: Utangaçlığım ve çekingenliğim. O halleri Kamufle mikrofon başına geçtiği zaman bir kenara bırakıyor.

“Sosyal medya, Rap müzikten beslenerek influencer’lar yarattı.”

Protest şarkıların gerçekten bir şey değiştirdiğine inanıyor musun?

Kesinlikle! Bir kişiye bile etki ediyorsa hedefe ulaşılmıştır. Ki bayaca ulaşıldı!

2017’deki bir röportajında sosyal medyanın ilerlemesiyle “ipin ucu hem iyi hem kötü anlamda kaçtı” diyorsun. Neredeyse on yıl sonra baktığında sosyal medya hip-hop’a ne verdi, ondan ne aldı?

Sosyal medya Rap müzikten beslenerek influencer’lar yarattı. “Bazı istisnalar dışında!” Hip-Hop kültürü ile bir alakası yok sosyal medyanın ve sosyal medya tüketicilerinin. Yine “istisnalar dışında!” En büyük atılım dijital müzik dinleme platformlarıdır ama o da “istisnalar dışında!” Bug’ları bulunarak pislik ve toksik bir hal aldı. Parazitler gibi birbirimizi yiyoruz işte.

Peki hip-hop bu kadar ana akım olmuşken hâlâ karşı kültür olabilir mi?

Hip-Hop kültürü hiçbir zaman ana akım olmadı! Ana akım olan şey Rap müzik yapan influencer’lar ya da “bazı istisnalar” ve bunu poplaştıran şirketler ve sosyal medya yöneticileri! Bana ana akım olmuş bir BBoy bi BGirl ya da ana akım olmuş bir Turntableist söyleyebilir misin? Kültür sadece Rap müzikten ibaret değil! Zaten kırılma burada oluşuyor! Bunu ana akım olmuş bir kültür olarak lanse etmeleri. Ana akım olan süperstar haline gelmiş rapçiler, ki bu olabilir ama kültürel bir devrim yok ortada.

Federal’den Dikkat Recordz dönemine, 90BPM gibi arkadaş ekiplerle yaptığın işlere kadar hep birbirinin kaydına, prodüksiyonuna, parçasına dokunan kalabalık bir hip-hop ortamının içindeydin. Bugün müzik yapmak sence daha yalnız bir iş mi?

Maalesef daha yalnız bir iş haline dönüştü. Artık herkes evinde stüdyo kurup kayıt alıyor ama daha genç olan ve bu işe yeni başlayanlar hâlâ bir ekip halinde beraberce üretiyorlar, ki ilk etapta başarı bence burada gizli. Belli bi yaştan sonra bu crew ya da clan olma hali yavaş yavaş kişide törpüleniyor. İnsan yaş aldıkça kabuğuna çekiliyor.

Önümüzdeki zamanda bizimle paylaşacağın albümde daha önce Kamufle’de olmayan şeyler bekleyelim mi? Nasıl bir albüm geliyor?

İki albüm birden hazırlıyorum. Birisi full feat albümü olacak nasip olursa. Bir diğeri ise daha storytelling, daha iç dünyamı yansıtan bir albüm olacak ki, arada single yayınlanacak.

O mu, bu mu yapalım:

19T mi, taksi mi?
Taksi.

İyi söz, kötü beat mi, iyi beat, kötü söz mü?
İyi söz, kötü beat.

Rap battle mı, basketbol maçı mı?
Basketbol maçı.

Kibar Feyzo mu, Jackie Chan mi?
Kibar Feyzo.

Sahne mi, stüdyo mu?
Sahne.

Funk mı, arabesk mi?
Arabesk.

Plak mı, kaset mi?
Plak.

İlk albümün mü, son albümün mü?
Son albümüm.